Ο εντοπισμός ενός ανθρώπου στη θάλασσα είναι μία από τις πιο δύσκολες και χρονικά πιεστικές αποστολές για πληρώματα πλοίων και υπηρεσίες έρευνας και διάσωσης. Τα πρώτα λεπτά μετά την πτώση είναι κρίσιμα, καθώς ο ναυαγός μπορεί να απομακρυνθεί γρήγορα από το αρχικό σημείο λόγω ανέμου, ρευμάτων και της ίδιας της πορείας του πλοίου.

Σε αυτό ακριβώς το πρόβλημα επιχειρεί να δώσει απάντηση το ερευνητικό πρόγραμμα του Τεχνικού Πανεπιστημίου της Δανίας. Η ομάδα, στην οποία συμμετέχει ο Δημοσθένης Αγγελής, εξελίσσει ένα αυτόνομο εναέριο σύστημα που μπορεί να απογειώνεται αμέσως μετά την αναφορά περιστατικού «άνθρωπος στη θάλασσα» και να ξεκινά την αναζήτηση πριν ολοκληρωθούν οι συνήθεις χρονοβόρες διαδικασίες ενός πλοίου.

Σε μια συμβατική επιχείρηση, το πλοίο πρέπει να μειώσει ταχύτητα, να αλλάξει πορεία και να οργανώσει την αναζήτηση με βάση το σημείο όπου εκτιμάται ότι έγινε η πτώση. Το drone μπορεί να μπει στη διαδικασία πολύ νωρίτερα, καλύπτοντας από αέρος την πιθανή περιοχή στην οποία βρίσκεται ο αγνοούμενος.

Το πρωτότυπο έχει διάμετρο περίπου 2,4 μέτρων, βάρος σχεδόν 25 κιλών και αυτονομία πτήσης περίπου 30 λεπτών. Ανάλογα με τις καιρικές συνθήκες, μπορεί να μεταφέρει φορτίο έως 20 κιλά, ενώ έχει δυνατότητα επιτήρησης περιοχής που φτάνει το 1 τετραγωνικό χιλιόμετρο.

Η αποτελεσματικότητά του βασίζεται σε συνδυασμό αισθητήρων και λογισμικού. Το drone διαθέτει κάμερα υψηλής ανάλυσης, υπέρυθρη κάμερα και θερμική κάμερα, ώστε να μπορεί να εντοπίζει ανθρώπινη παρουσία ακόμη και τη νύχτα ή σε συνθήκες περιορισμένης ορατότητας. Η θερμική απεικόνιση αξιοποιεί τη διαφορά θερμοκρασίας ανάμεσα στο ανθρώπινο σώμα και την επιφάνεια της θάλασσας, αυξάνοντας τις πιθανότητες εντοπισμού.

Εξίσου σημαντικός είναι ο ρόλος της τεχνητής νοημοσύνης. Οι αλγόριθμοι του συστήματος υπολογίζουν το πιθανότερο σημείο όπου μπορεί να βρίσκεται ο άνθρωπος που αγνοείται, λαμβάνοντας υπόψη την πορεία και την ταχύτητα του πλοίου, τον χρόνο που έχει περάσει από την πτώση, την ένταση και τη διεύθυνση του ανέμου, καθώς και τα θαλάσσια ρεύματα.

Με αυτόν τον τρόπο, η περιοχή αναζήτησης περιορίζεται σημαντικά και η επιχείρηση γίνεται πιο στοχευμένη. Αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία σε περιστατικά όπου η ορατότητα είναι χαμηλή ή όταν η πτώση δεν έχει γίνει άμεσα αντιληπτή από το πλήρωμα.

Οι δοκιμές που έχουν πραγματοποιηθεί μέχρι σήμερα είναι ενθαρρυντικές. Σύμφωνα με τους ερευνητές, το σύστημα έχει επιτύχει ποσοστά εντοπισμού άνω του 80%, τόσο σε χερσαίες δοκιμές όσο και σε πραγματικές δοκιμές στη θαλάσσια περιοχή του Κάτεγκατ, ανάμεσα στη Δανία και τη Σουηδία.

Για την αξιολόγηση της απόδοσης χρησιμοποιήθηκε ειδικό ανθρωποειδές ομοίωμα με θερμαινόμενο γιλέκο, ώστε να προσομοιώνεται όσο το δυνατόν πιο ρεαλιστικά η θερμική υπογραφή ενός ανθρώπου μέσα στο νερό.

Η επόμενη φάση του προγράμματος προβλέπει ακόμη πιο σύνθετες λειτουργίες. Οι ερευνητές εξελίσσουν σύστημα μεταφοράς και ρίψης φουσκωτού σωσιβίου με ενσωματωμένο GPS, ώστε το drone να μην περιορίζεται μόνο στον εντοπισμό, αλλά να μπορεί να παρέχει άμεση βοήθεια μέχρι την άφιξη των σωστικών μέσων.

Παράλληλα, εξελίσσεται και ένα αυτόματο σύστημα προσγείωσης σε κινούμενα πλοία. Με τη χρήση τεχνολογιών οπτικής αναγνώρισης σε πραγματικό χρόνο, το drone θα μπορεί να υπολογίζει τη θέση και τις κινήσεις του καταστρώματος, επιστρέφοντας με ασφάλεια ακόμη και σε συνθήκες κυματισμού ή κακοκαιρίας.

Αν η τεχνολογία περάσει με επιτυχία από το στάδιο των δοκιμών στην επιχειρησιακή χρήση, μπορεί να αλλάξει ουσιαστικά τον τρόπο με τον οποίο πραγματοποιούνται οι επιχειρήσεις έρευνας και διάσωσης στη θάλασσα. Κυρίως γιατί μειώνει τον χρόνο αντίδρασης στα πρώτα και πιο κρίσιμα λεπτά, όταν οι πιθανότητες επιβίωσης είναι ακόμη υψηλές.

Το άρθρο Έλληνας ερευνητής εξελίσσει drone που εντοπίζει ναυαγούς με τεχνητή νοημοσύνη εμφανίστηκε πρώτα στο carzine.gr.