Από την πρώτη κιόλας ημέρα του 2026, το αστικό τοπίο αλλάζει ριζικά. Το πόδι σηκώνεται από το γκάζι και το κοντέρ κατεβαίνει: το νέο ανώτατο όριο ταχύτητας στις πόλεις ορίζεται πλέον στα 30 χλμ./ώρα, εγκαινιάζοντας μια από τις πιο δραστικές παρεμβάσεις των τελευταίων ετών στον Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας.
Η ρύθμιση τέθηκε σε ισχύ από σήμερα, 1η Ιανουαρίου, και συνοδεύεται από ένα αυστηρό πλέγμα προστίμων και ποινών, με σαφή στόχο τον περιορισμό των τροχαίων ατυχημάτων και τη θωράκιση της ασφάλειας πεζών και οδηγών στο πυκνό αστικό περιβάλλον.
Πού παραμένει το όριο των 50 χλμ./ώρα
Το γνώριμο όριο των 50 χλμ./ώρα δεν καταργείται ολοκληρωτικά, αλλά επιβιώνει μόνο σε συγκεκριμένες και σαφώς οριοθετημένες περιπτώσεις. Συγκεκριμένα, διατηρείται σε:
- μονόδρομους με τουλάχιστον δύο λωρίδες κυκλοφορίας
- δρόμους διπλής κατεύθυνσης με δύο λωρίδες ανά ρεύμα
- οδούς με διαχωριστική νησίδα
- μεγάλες αστικές αρτηρίες, όπως η Κηφισίας, η Μεσογείων και η Βουλιαγμένης
Σε κάθε άλλη αστική οδό, το «ταβάνι» πέφτει στα 30 χλμ./ώρα και κάθε υπέρβαση αποκτά βαρύ κόστος.
Πρόστιμα που… κόβουν ταχύτητα
Η Πολιτεία σφίγγει το ζωνάρι και στις ποινές, με τις κυρώσεις να κλιμακώνονται αυστηρά:
- Υπέρβαση έως 20 χλμ./ώρα: πρόστιμο 150 ευρώ
- Υπέρβαση άνω των 30 χλμ./ώρα: 350 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για 30 ημέρες
- Υπέρβαση άνω των 50 χλμ./ώρα: 700 ευρώ και στέρηση άδειας για 60 ημέρες
Για τους υπότροπους, τα πράγματα γίνονται ακόμη πιο σκληρά:
- Πρώτη υποτροπή: 1.000 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος έως 180 ημέρες
- Δεύτερη υποτροπή: 2.000 ευρώ και στέρηση άδειας για έναν ολόκληρο χρόνο
Η υπέρβαση των 200 χλμ./ώρα ή η συμμετοχή σε αυτοσχέδιους αγώνες ταχύτητας μετατρέπεται σε «κόκκινη γραμμή» μηδενικής ανοχής:
- 2.000 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για 1 έτος
- Πρώτη υποτροπή: 4.000 ευρώ και στέρηση για 2 έτη
- Δεύτερη υποτροπή: 8.000 ευρώ και αφαίρεση άδειας για 4 έτη
Η υπερβολική ταχύτητα παύει πλέον να είναι απλώς μια τροχαία παράβαση. Εντάσσεται ρητά στον ποινικό έλεγχο, βάσει του άρθρου 290Α του Ποινικού Κώδικα. Οι προβλεπόμενες ποινές σοκάρουν:
- κάθειρξη έως 10 έτη σε περίπτωση βαριάς σωματικής βλάβης ή εκτεταμένων ζημιών
- κάθειρξη 10 έως 20 έτη σε θανατηφόρο τροχαίο
- ισόβια κάθειρξη σε πολύνεκρο δυστύχημα
Ακόμη και χωρίς ατύχημα, οι διοικητικές κυρώσεις είναι βαριές, με το δίπλωμα να αφαιρείται για μεγάλα χρονικά διαστήματα, ανάλογα με το ιστορικό του οδηγού.
Η μείωση του ορίου στα 30 χλμ./ώρα δεν είναι απλώς μια τεχνική αλλαγή. Είναι ένα σαφές πολιτικό και κοινωνικό μήνυμα: λιγότερη ταχύτητα, περισσότερη πρόληψη, αυξημένη ευθύνη. Από σήμερα, ο αστικός δρόμος αλλάζει φιλοσοφία και οι οδηγοί καλούνται να προσαρμοστούν άμεσα, πριν το πρόστιμο – ή κάτι χειρότερο – τους αναγκάσει.
